Dieta zbilansowana

W trosce o zdrowie i dobrą formę bez wątpienia należy zadbać o prawidłowe żywienie, które stanowi jeden z głównych filarów prozdrowotnego stylu życia. Dieta dobrze zbilansowana powinna dostarczać człowiekowi wszystkich niezbędnych składników odżywczych, tak aby nie dopuścić do niedoborów pokarmowych. Planując swój jadłospis należy przede wszystkim uwzględniać prawidłowy rytm posiłków, a więc zachowywanie między nimi odpowiednich przerw. Rozpoczynajmy każdy dzień od śniadania i dbajmy o to, aby przerwy między posiłkami w ciągu dnia, nie wydłużały się  powyżej 6 godzin. Starajmy się również nie jeść częściej niż co 3 godziny i nie podjadajmy między posiłkami. Ostatni posiłek powinien być spożywany od 2 do 4 godzin przed pójściem spać.
Aby nasze jedzenie dawało gwarancję dobrego odżywienia organizmu, należy zadbać o urozmaicenie diety, poprzez spożywanie pokarmów dostarczających wszystkich składników odżywczych: węglowodanów, białek i tłuszczy oraz witamin i minerałów, w prawidłowych ilościach i proporcjach.

Węglowodany, nazywane również cukrami, są głównym i najłatwiej dostępnym źródłem energii w pożywieniu człowieka. Wg przyjętych norm żywienia, powinny dostarczać ok. 50-60% energii w ciągu dnia. Występują w produktach zbożowych, warzywach i owocach, słodyczach, nasionach roślin strączkowych oraz w mleku i produktach mlecznych. W tej grupie składników można wyróżnić węglowodany proste i węglowodany złożone. Węglowodany proste i dwucukry, czyli glukoza, fruktoza (cukier zawarty w owocach i miodzie), sacharoza (cukier spożywczy), maltoza (cukier słodowy) czy laktoza (cukier mleczny) powinny dostarczać niewielką część dziennej energii. Nadmierne spożywanie cukrów prostych w postaci słodyczy, owoców, soków i słodkich napojów przyczynia się do wystąpienia nadwagi i otyłości.   W przeciwieństwie do węglowodanów prostych- węglowodany złożone powinny być podstawą prawidłowo zbilansowanej diety. Do węglowodanów złożonych zaliczamy głównie skrobię, która naturalnie występuje w produktach roślinnych, jako substancja zapasowa. Do roślin najobfitszych w węglowodany złożone zaliczamy zboża i przetwory zbożowe (chleb, kasze, makarony), ziemniaki oraz suche nasiona roślin strączkowych. Węglowodany złożone- przeciwieństwie do prostych dają na długo uczucie sytości, zapobiegając napadom głodu, dlatego powinny byc spożywane we wszystkich głównych posiłkach w ciągu dnia.

Białka (proteiny), to składniki odżywcze zbudowane z malutkich cząstek zwanych aminokwasami. Pełnią w organizmie funkcje budulcowe, jak np. wzrost i regeneracja komórek oraz wiele funkcji czynnościowych- regulują procesy metaboliczne, wpływają na odporność i funkcjonowanie hormonów. Z racji tego, iż nie pełnią zasadniczej funkcji energetycznej, mają dostarczać ok. 15-20% energii w ciągu dnia, jednakże powinny obok węglowodanów występować we wszystkich głównych posiłkach.
Białka są szeroko rozpowszechnione w pożywieniu zarówno zwierzęcym jak i roślinnym, jednakże ich wartość odżywcza różni się między poszczególnymi produktami. Białka roślinne nie są pełnowartościowe, ponieważ nie dostarczają wszystkich potrzebnych aminokwasów. Białka zwierzęce, spełniają ten warunek, dlatego nazywamy je białkami pełnowartościowymi. Głównym źródłem dobrej jakości protein są ryby, mięsa, jaja oraz mleko i jego przetwory.

Tłuszcze, których główną funkcją jest dostarczenie energii i gromadzenie jej w postaci tkanki tłuszczowej, są najbardziej kalorycznym składnikiem naszej diety (ponad dwukrotnie bardziej od białek i węglowodanów), dlatego ich porcja w sensie objętości nie może być tak obfita jak produktów węglowodanowych czy białkowych. W prawidłowo zbilansowanym menu tłuszcze stanowią ok 25-30% energii, jednakże tylko 10-15% to tłuszcze "widoczne", czyli  oleje, masło, margaryny. Pozostałą część tych składników dostarczamy bowiem w postaci "ukrytej" wraz z  produktami białkowymi np. mięsem, rybami, serami, wędliną jak również w orzechach czy soi.

Witaminy i minerały nie są typowymi składnikami pokarmowymi, gdyż nie dostarczają energii. Pełnią natomiast bardzo ważną funkcję regulacyjną jak również budulcową. Zarówno witaminy jak i składniki mineralne są bardzo szeroko rozpowszechnione w pożywieniu, dlatego urozmaicony jadłospis zabezpiecza dostarczenie odpowiedniej ich ilości. Źródłem witamin i minerałów, wbrew powszechnej opinii, są nie tylko warzywa i owoce. Poszczególne grupy produktów, są bogate w różne minerały i witaminy. Innych dostarczają produkty zbożowe innych mięsa i ryby, innych warzywa a innych tłuszcze, dlatego nie należy rezygnować z całych grup produktów- co czasem zdarza się u osób, stosujących jednostronne diety- gdyż narażamy organizm na poważną awitaminozę.

Znajdź Restauracje